Erkek Cilt Bakımı: Basit Rutin, Tıraş Tahrişi ve Sakal Altı Sivilce

Erkek cildi kadın cildinden farklı mıdır?

Evet, ortalamada bazı farklar vardır: erkek cildi daha kalın ve daha yağlıdır, gözenekleri de daha belirgindir. Ancak bunlar ortalama değerlerdir ve kişiden kişiye büyük değişkenlik gösterir; ürün seçimini cinsiyetten çok cilt tipi belirler.

International Journal of Women's Dermatology'de 2018'de yayımlanan ve bu konudaki çalışmaları derleyen bir incelemede Rahrovan ve arkadaşları öne çıkan farkları şöyle özetler:

Pratikte en belirleyici fark biyolojiden çok alışkanlıktan gelir: sakal bölgesi tıraşla sık sık mekanik strese maruz kalır. Ürün seçerken ambalajdaki "erkekler için" ibaresine değil, cilt tipinize uygunluğa bakın. Amerikan Dermatoloji Akademisi (AAD) de erkeklere işe cilt tiplerini öğrenerek başlamalarını önerir; bunun için cilt tipi nasıl anlaşılır rehberimizden yararlanabilirsiniz.

Erkekler için basit cilt bakım rutini nasıl olmalı?

Etkili bir erkek cilt bakım rutini sabah ve akşam birkaç dakikadan fazla sürmez: temizlik, nemlendirme ve gündüz güneş koruması. AAD'nin erkekler için önerileri bu üç adım üzerine kuruludur.

Adım sayısını azaltmak isterseniz sabah nemlendirici ile güneş koruyucuyu SPF 30 veya üzeri içeren tek bir üründe birleştirebilirsiniz. Akneye eğilimli ciltte "yağsız" ve "gözenek tıkamaz" ibareli ürünleri seçin. Hassas ciltte ise AAD'nin altını çizdiği bir ayrıma dikkat edin: "kokusuz" etiketli ürünlerin çoğu kokuyu bastıran ve cildi yine tahriş edebilen maddeler içerir; bu yüzden "parfüm içermez" ibaresini arayın.

Güneş koruyucuyu dışarıdayken iki saatte bir, yüzdükten veya terledikten hemen sonra yenileyin. Kulaklar, ense ve saçı seyrelmiş bölgeler en sık unutulan yerlerdir. İzmir'de Kordon'da bisiklet, hafta sonu teknesi, balık tutmak ya da açık havada maç gibi aktivitelerde güneşte geçen süre kolayca uzar; şapka ve güneş gözlüğü bu saatlerde kremin en iyi tamamlayıcısıdır.

AAD, cildinizde kaşınan, kanayan ya da renk değiştiren yeni bir leke veya ben fark ettiğinizde dermatoloğa başvurmanızı önerir; bu işaretler cilt kanserinin erken belirtisi olabilir.

Tıraş sonrası kızarıklık neden olur?

Tıraş sonrası kızarıklık, tıraşın cildi tahriş etmesiyle kısa süre içinde ortaya çıkan, yanma ve kaşıntıyla seyreden lekeli bir kızarıklıktır; halk arasında tıraş yanığı olarak bilinir. Cleveland Clinic'e göre en sık nedenleri kayganlaştırıcı kullanmadan kuru tıraş olmak, aceleyle tıraş olmak, körelmiş bıçak kullanmak ve kıla ters yönde tıraş olmaktır; hassas cilt ve tahriş edici ürünler de tabloyu kolaylaştırır.

Tıraş yanığı genellikle birkaç saat ile birkaç gün içinde kendiliğinden geçer. Soğuk kompres, aloe vera jeli ve parfüm içermeyen bir nemlendirici rahatlatır; bu sürede aynı bölgeyi yeniden tıraş etmemek iyileşmeyi hızlandırır. Birkaç gün içinde geçmeyen ya da enfeksiyon belirtisi gösteren tahrişte hekime başvurun.

Sakal bölgesindeki her kızarıklık aynı değildir. Aşağıdaki tablo en sık karıştırılan üç sorunu ayırt etmenize yardımcı olur:

Tahriş etmeyen tıraş nasıl yapılır?

Tahriş etmeyen tıraşın üç kuralı vardır: kılı yumuşatmak, bıçağı cilde bastırmadan kılın çıktığı yönde kullanmak ve bıçağı sık değiştirmek. AAD'nin önerileri adım adım şöyledir:

1. Kılı yumuşatın: Tıraşı duştan hemen sonra olun ya da cildinizi ve kıllarınızı ılık suyla iyice ıslatın.
2. Tıraş kremi veya jeli kullanın: Nemlendirici bir ürün seçin; hassas ciltte parfüm içermesin. AAD, batık kıl sorunu yaşayanlara tıraş kremini sürdükten sonra kılların yumuşaması için iki üç dakika beklemelerini önerir.
3. Kılın çıktığı yönde tıraş olun: Ters yönde tıraş daha kısa keser, ancak kızarıklık ve batık kıl riskini artırır.
4. Cildi germeyin, bastırmayın: Hafif hareketlerle çalışın ve her geçişten sonra bıçağı durulayın.
5. Bıçak sayısını düşünün: Tıraş kabarcığı veya batık kıl sorununuz varsa çok bıçaklı jiletler yerine tek ya da çift bıçaklı bir jilet deneyin.
6. Jileti sık değiştirin: AAD, bıçağın beş ila yedi tıraşta bir yenilenmesini önerir.
7. Nemlendirerek bitirin: Ilık suyla durulayın, havluyla bastırarak kurulayın ve cilt hâlâ hafif nemliyken nemlendiricinizi sürün.

Alkol oranı yüksek, parfümlü tıraş losyonları taze tıraş edilmiş ciltte batma ve kuruluk yapabilir. Ferahlık hissi veren bu ürünler yerine yatıştırıcı ve parfüm içermeyen bir nemlendirici tercih edin.

Batık kıl ve kıl dönmesi nasıl önlenir?

Batık kıl, tıraşla kısalan ve ucu sivrileşen kılın uzarken cildin içine doğru kıvrılmasıyla oluşur; özellikle kıvırcık ve kalın sakallarda sık görülür. Önlemenin temeli yukarıdaki tıraş tekniğidir; kılı sıfıra indirmek yerine çok kısa bırakan bir düzeltme makinesi de bazı erkeklerde sorunu azaltır.

Batık kılı cımbız, iğne ya da tırnakla çıkarmaya çalışmayın; bu, enfeksiyon ve iz riskini artırır. Tıraş alışkanlıklarınızı değiştirmenize rağmen kabarcıklar sürüyor, koyu lekeler ya da iz bırakıyorsa dermatoloğa başvurun. Tıraşa bağlı kıl dönmesinde lazer epilasyonun nasıl yardımcı olabileceğini erkeklerde lazer epilasyon yazımızda anlattık.

Sakal altı sivilce neden çıkar, nasıl geçer?

Sakal altı sivilce, sakal kıllarının yağı, ölü hücreleri ve bakterileri cilde yakın tutarak gözenekleri tıkamasıyla ortaya çıkar. AAD'nin sakal aknesi için önerdiği ev bakımı şöyledir:

• Ellerinizi sakalınızdan uzak tutun; dokunmak kir ve mikrop taşır.
• Yüzünüzü günde iki kez salisilik asit veya glikolik asit içeren nazik bir temizleyiciyle yıkayın ve ılık suyla iyice durulayın.
• Temiz bir havluyla bastırarak kurulayın.
• Salisilik asit, benzoil peroksit veya retinoid içeren bir akne ürünü kullanın.
• Sakal bakımı için yağ yerine az miktarda, gözenek tıkamayan bir sakal kremi tercih edin.

AAD'ye göre sakal aknesinin temizlenmesi ortalama iki üç ay sürer; bir ayın sonunda sivilceleriniz azalmadıysa farklı bir tedaviye ihtiyacınız olabilir. Genel akne yaklaşımı için akneye eğilimli ciltlerde bakım yazımıza göz atabilirsiniz.

Sakal altında kepeğe benzeyen pullanma, kaşıntı ve yağlı, kızarık alanlar ise çoğunlukla seboreik dermatite bağlıdır. AAD bu durumda sakalın haftada bir, çinko pirition, ketokonazol veya selenyum sülfür içeren bir kepek şampuanıyla yıkanmasını önerir. Tedaviye rağmen geçmeyen, ağrılı ya da irinli kabarcıklarda dermatoloğa başvurun.

Salonda erkek cilt bakımı nasıl yapılır?

Salonda erkek cilt bakımı, klasik cilt bakımıyla aynı adımlardan oluşur; fark, sakal bölgesinin ve tıraş zamanlamasının hesaba katılmasıdır. Yağlı ve gözenekleri belirgin ciltlerde düzenli bir profesyonel temizlik, özellikle burun, alın ve çenedeki tıkanıklığı azaltmaya yardımcı olabilir.

• Peeling içeren bir bakımdan hemen önce tıraş olmayın; tıraşı bir gün önce yapmak ve bakımdan sonraki gün tıraşa ara vermek tahrişi azaltır.
• Sakal bölgesinde iltihaplı kıl dipleri varsa o alanda komedon temizliği yapılmaz.
• Kullandığınız ilaçları ve tıraş sonrası ürünlerinizi uygulayıcıya bildirin; isotretinoin (Roaccutane) kullanıyorsanız peeling ve komedon temizliği yapılmaz.
• Çoğu cilt için dört ila altı haftada bir bakım yeterlidir.

Seansın adımlarını salonda klasik cilt bakımı yazımızda, belirgin gözeneklerle ilgili yapılabilecekleri gözenek sıkılaştırma rehberimizde bulabilirsiniz. Tüm bakım seçenekleri için İzmir cilt bakımı rehberimize göz atabilirsiniz.

Erkeklerin cilt bakımında sık yaptığı hatalar nelerdir?

Sık yapılan hatalardan biri yüzü vücutla aynı ürünlerle ve sıcak suyla yıkamaktır; AAD, kalıp sabunun kurutucu sert içerikler barındırabileceğini belirterek hafif bir yüz temizleyicisi ve ılık su önerir. Diğer sık hatalar şunlardır:

• Kör bıçakla, bastırarak ve kıla ters yönde tıraş olmak
• Tıraştan sonra alkollü, parfümlü losyonlarla cildi tahriş etmek
• Yağlı cildin nemlendirici gerektirmediğini düşünmek
• Güneş koruyucuyu yalnızca plajda kullanmak
• Batık kılları ve sivilceleri sıkmak ya da cımbızlamak
• Sivilceye eğilimli ciltte sakal yağını bol miktarda kullanmak